
H ΣΤΕΙΡΩΣΗ – ΕΥΝΟΥΧΙΣΜΟΣ ΣΤΑ ΚΑΤΟΙΚΙΔΙΑ
Πολλές φορές έχω έρθει αντιμέτωπος με ιδιοκτήτες κάποιου κατοικίδιου που διστάζουν να τo στειρώσουν ! Πολλοί από αυτούς ισχυρίζονται πως δε θέλουν να πάνε κόντρα στη φύση τους ,στειρώνοντας τo. Κάποιοι άλλοι πιστεύουν ότι εάν τo στειρώσουνε θα αποκτήσουν (κατ’ αναλογία με τον άνθρωπο ) ψυχολογικά προβλήματα. Μερικοί επιθυμούν να δώσουν την χαρά της μητρότητας στο ζώο τους , έστω για μία φορά. Και μετά από όλα αυτά βρίσκουμε μέσα στα σκουπίδια νεογέννητα γατάκια ή σκυλάκια από κάποιους από αυτούς που τα λένε αυτά!!
Η στείρωση είναι μία υπεύθυνη και ανθρώπινη παρέμβαση στην ομαλή εξέλιξη της ζωής του ζώου σας. Η επέμβαση είναι απλή, ανώδυνη και ακίνδυνη , ή σωστότερα οι κίνδυνοι που υπάρχουν (εφόσον γίνετε με όλους τους κανόνες ασφαλείας ) είναι κατά πολύ λιγότεροι από τα οφέλη για την υγεία και ευζωία του ίδιου του ζώου σας.
Για ποιους λόγους πρέπει να στειρώνετε το κατοικίδιο σας ;
1 . Η στείρωση / ευνουχισμός συμβάλει στην μείωση του αριθμού των αδέσποτων . Δυστυχώς τα αδέσποτα είναι ένα σημαντικό πρόβλημα στην χώρα μας που ιδιαίτερα τα τελευταία χρόνια έχει πάρει διαστάσεις τραγικές . Ένα πρόβλημα που οφείλετε από την μια πλευρά στην μη σωστή εφαρμογή από την πολιτεία της ήδη υπάρχουσας νομοθεσίας , αλλά από την άλλη στην ανεύθυνη στάση απέναντι στα ζώα , των ίδιων των πολιτών.
Πολλοί θα ισχυριστούν ότι θα φροντίσουν οι ίδιοι να καταλήξουν τα κουτάβια τους σε σωστά χέρια ! Μακάρι να ήτανε κάτι τέτοιο πάντα εφικτό . Τις περισσότερες φορές τα κουτάβια «περισσεύουν» , γιατί πολλοί από αυτούς που σας παροτρύνανε να κάνετε την γέννα θα το ξανασκεφτούν .Τότε θα έχετε να διαχειριστείτε ένα αριθμό κουταβιών για άγνωστο χρονικό διάστημα ,κάτι που θα σας αγχώσει και έτσι θα γίνετε λιγότερο αυστηροί στα κριτήρια σας για την επιλογή των μελλοντικών ιδιοκτητών.
Αλλά και αυτοί που σας πείσανε ότι συνειδητοποιημένα υιοθετήσανε το κουτάβι σας , είστε σίγουροι ότι γνωρίζουν τι σημαίνει αυτό ; Γνωρίζουν ότι το ζώο χρειάζεται φροντίδα και αγάπη , ότι χρειάζεται την παρέα του ιδιοκτήτη του , ότι χρειάζεται κτηνιατρική φροντίδα , ή μήπως για να τους πείσετε να το πάρουν θα αναγκαστείτε να τους υποσχεθείτε ότι θα τους εμβολιάζετε εσείς το ζώο για να μην τους στοιχίζει πολύ !
2 . Η στείρωση /ευνουχισμός συμβάλει στην αποφυγή προβλημάτων υγείας για το ζώο. Όταν ένα θηλυκό ζώο στειρωθεί , πρακτικά μηδενίζετε η πιθανότητα ψευδοκύησης , πυομήτρας , καρκίνος της μήτρας και των ωοθηκών , πολλών ορμονικών προβλημάτων που ξεκινούν από την δραστηριότητα των ωοθηκών και (εάν η στείρωση γίνει πριν τον πρώτο οίστρο) , καρκίνου του μαστού (μετά τον πρώτο οίστρο ή και τους επόμενους μειώνετε πάλι η πιθανότητα καρκίνου του μαστού αλλά δεν μηδενίζετε ).
Για το αρσενικό ζώο που θα ευνουχιστεί επίσης αποκλείονται κάποια ορμονικά προβλήματα που συνδέονται με την δραστηριότητα των όρχεων, νεοπλασίες των όρχεων και μειώνετε η πιθανότητα υπερπλασίας του προστάτη , προστατίτιδας και τα επακόλουθα αυτών , (δυσκοιλιότητα , περινεική κήλη)
3 . Η στείρωση /ευνουχισμός λύνει προβλήματα στη σχέση ανθρώπου και ζώου. Ένα στειρωμένο θηλυκό σκυλί δεν λερώνει με αίμα κατά τον οίστρο του στο σπίτι .Η στειρωμένη γάτα δεν ‘κλαίει’ ασταμάτητα την εποχή του ζευγαρώματος . Ο ευνουχισμένος αρσενικός δεν έχει τάσης φυγής με κίνδυνο να μπλέξει σε καυγάδες και τραυματισμούς ή πολύ συχνά να τραυματιστεί από αυτοκίνητο ή να δηλητηριαστεί με δόλο ή τυχαία , ενώ ο γάτος σταματάει το ‘ράντισμα’ για οριοθέτηση εδάφους του (κάτι που προκαλεί στην ουρά τους και τα μέρη που ‘ραντίζουν’ εξαιρετικά δυσάρεστη μυρωδιά που δύσκολα εξουδετερώνεται) .
Τέλος ένας γάτος που περιπλανάτε αναζητώντας να ικανοποιήσει την φύση του μπορεί να κολλήσει κάποια λοιμώδη νοσήματα όπως το AIDS της γάτας , λευχαιμία και λοιμώδης περιτονίτιδα .
Τι είναι η στείρωση
Η στείρωση είναι μια σχετικά απλή χειρουργική επέμβαση κατά την οποία γίνετε αφαίρεση της μήτρας και των ωοθηκών – ωοθηκηστερεκτομή (ΩΗΕ).
Η ΩΗΕ είναι η θεραπεία εκλογής σε παθολογικές καταστάσεις της μήτρας όπως πυομήτρα (μόλυνση της μήτρας με συγκέντρωση πύου), μητρίτιδα, κυστικές αλλοιώσεις, ρήξη ή συστροφή μήτρας και νεοπλασίες.
Η ΩΗΕ μπορεί να βοηθήσει στη θεραπεία και βελτίωση της κλινικής εικόνας των ζώων με πρόπτωση κόλπου, πρόπτωση μήτρας και ενδοκρινολογικά προβλήματα όπως ο σακχαρώδης διαβήτης.
Μία άλλη ένδειξη για ΩΗΕ είναι ο τερματισμός της κύησης.
Ακόμη και όταν η επέμβαση διενεργείται σε ζώα χωρίς προβλήματα υγείας, συστήνεται να διενεργείται προεγχειρητικός έλεγχος ο οποίος περιλαμβάνει τη λήψη ιστορικού και την κλινική εξέταση .
Πλήρης προεγχειρητικός εργαστηριακός έλεγχος συστήνεται σε ζώα με προβλήματα υγείας. Αυτός μπορεί να περιλαμβάνει αιματολογικές και βιοχημικές εξετάσεις, ακτινογραφίες και υπερηχογραφικός έλεγχος κοιλίας ανάλογα με το πρόβλημα υγείας του ζώου.
Πριν τη χειρουργική επέμβαση συστήνεται νηστεία για τουλάχιστον 12 ώρες , και στέρηση νερού για 1-2 ώρες .
Η χειρουργική τομή γίνεται στη μέση γραμμή και είναι τόσο μεγάλη όσο χρειάζεται ώστε να αφαιρεθούν τα γεννητικά όργανα.
Η συρραφή του χειρουργικού τραύματος γίνετε με ενδοδερμικό ενταφιασμό των ραμμάτων ,ώστε να μην τα πειράζει το ζώο , αλλά και να μην χρειαστεί να αφαιρεθούν μετά από κάποιο χρονικό διάστημα .
Μετά την χειρουργική επέμβαση θα πρέπει να χορηγηθεί κάποια αντιβίωση για μερικές ημέρες .
Κλινική επανεξέταση μπορεί και πρέπει να γίνει την 3η και τη 10η μέρα μετά την επέμβαση.
Αν ο σκύλος σας γλείφει επίμονα το χειρουργικό τραύμα, συμβουλευτείτε τον κτηνίατρο σας για να τοποθετηθεί περιλαίμιο Ελισάβετ το οποίο τον εμποδίζει να γλείφει το τραύμα .
Πολύ σημαντικό είναι να φροντίστε να παραμένει καθαρό το χειρουργικό τραύμα, απομακρύνοντας τρίχες ή χνούδια που ενδέχεται να κολλήσουν πάνω του σκουπίζοντάς το ελαφρά με μια γάζα βρεγμένη με φυσιολογικό ορό.
Οι επιπλοκές της στείρωσης συνήθως είναι σπάνιες.
- Αυτοτραυματισμός της χειρουργικής τομής μπορεί να προκαλέσει φλεγμονή, αιμάτωμα ή και διάσπαση του χειρουργικού τραύματος.
- Κάποιες φορές κάτω από τη χειρουργική τομή συγκεντρώνεται μικρή ποσότητα υγρού το οποίο, συνήθως, υποχωρεί χωρίς καμία παρέμβαση.
- Αιμορραγία μπορεί να σημειωθεί μετά τη χειρουργική επέμβαση είτε επειδή οι απολινώσεις των μεγάλων αγγείων δεν τοποθετήθηκαν σωστά κατά τη διάρκεια της επέμβασης είτε γιατί μετακινήθηκαν μετά την τοποθέτησή τους ή επειδή το ζώο πάσχει από κάποια διαταραχή της πήξης του αίματος. Δυσκολία στην τοποθέτηση των απολινώσεων μπορεί να σημειωθεί σε ζώα με βαθύ θώρακα που πάσχουν από παχυσαρκία.
- Αιμορραγία μπορεί να σημειωθεί κατά τη διάρκεια της χειρουργικής επέμβασης, κυρίως σε ζώα που βρίσκονται σε οίστρο.
- Όπως σε όλες τις ενδοκοιλιακές επεμβάσεις, είναι πιθανό να διασπαστεί το χειρουργικό τραύμα με αποτέλεσμα τη δημιουργία κοιλιοκήλης. Αυτή η επιπλοκή είναι ιδιαίτερα συχνή σε ζώα των οποίων η δραστηριότητα δεν περιορίζεται μετά την επέμβαση.
- Κάποιες φορές είναι δυνατό να παραμείνει ένα τμήμα της μίας ή και των δύο ωοθηκών στην κοιλιακή κοιλότητα με αποτέλεσμα το ζώο να εκδηλώνει αναπαραγωγικούς κύκλους και μετά τη στείρωση.
- Αν διενεργήθηκε ωοθηκυστερεκτομή, είναι πιθανό το μικρό τμήμα της μήτρας που παρέμεινε στην κοιλιακή χώρα (κολόβωμα της μήτρας) να υποστεί μόλυνση (πυομήτρα) στο μέλλον, ιδίως αν ένα τμήμα της μίας ή και των δυο ωοθηκών δεν αφαιρέθηκε.
Σε πολλές περιπτώσεις οι χειρουργική επέμβαση δε συνοδεύεται από καμία επιπλοκή και το ζώο μπορεί να πάει στο σπίτι του την ημέρα της επέμβασης. Σε άλλες περιπτώσεις, κυρίως σε ζώα με προϋπάρχοντα προβλήματα υγείας, το ζώο χρειάζεται να νοσηλευτεί για αρκετές ημέρες μετά την επέμβαση
Η κίνηση του ζώου πρέπει να περιοριστεί μετά την επέμβαση για τουλάχιστον 10-14 ημέρες ώστε το χειρουργικό τραύμα των κοιλιακών μυών να επουλωθεί σε τέτοιο βαθμό ώστε η χειρουργική τομή να μην βασίζεται αποκλειστικά στα ράμματα.
Η εξωτερική τομή του δέρματος πρέπει να διατηρείται καθαρή και να ελέγχεται καθημερινά από τον ιδιοκτήτη για τον εντοπισμό πιθανών προβλημάτων. Το χειρουργικό τραύμα του δέρματος, συνήθως, επουλώνεται πλήρως σε 10-15 ημέρες μετά την επέμβαση.
Ειδοποιήστε τον κτηνίατρό σας αν το ζώο γλείφει τη χειρουργική τομή, αν η τομή είναι οιδηματική ή αν υγρό εκκρίνεται από την τομή για αρκετές ημέρες μετά την επέμβαση.
Τι είναι ο ευνουχισμός
Ο ευνουχισμός είναι και αυτή , μία ακόμα πιο απλή χειρουργική επέμβαση κατά τη οποία αφαιρούνται οι όρχεις του αρσενικού ζώου, μετά από μικρή τομή προσθίως του οσχέου.
Καταλληλότερη ηλικία για τον ευνουχισμό είναι 10 -16 μηνών . Μπορεί φυσικά να γίνει σε ζώα που έκλεισαν τον έκτο μήνα της ζωής τους ή και πολύ μεγαλύτερα , χωρίς να προκύπτουν προβλήματα για την υγεία τους.
Ο προεγχειρητικός έλεγχος είναι και εδώ απαραίτητος ιδιαίτερα όταν πρόκειται για ζώα επιβαρυμένα ή ηλικιωμένα . Αυτό περιλαμβάνει αιματολογικό και βιοχημικό έλεγχο , ακτινογραφίες θώρακα και κοιλίας αλλά και υπερηχογραφικό έλεγχο .
Πριν το χειρουργείο συστήνεται 12ωρη νηστεία , και 1-2 ώρες στέρηση νερού .
Η χειρουργική επέμβαση γίνετε με το ζώο σε γενική αναισθησία . Είναι μια επέμβαση ρουτίνας χωρίς ιδιαίτερες δυσκολίες ,αλλά όπως κάθε επέμβαση έχει κάποιο βαθμό κινδύνου .
Η συρραφή του χειρουργικού τραύματος γίνετε με ενδοδερμικό ενταφιασμό των ραμμάτων ,ώστε να μην τα πειράζει το ζώο , αλλά και να μην χρειαστεί να αφαιρεθούν μετά από κάποιο χρονικό διάστημα .
Το όσχεο είναι συχνά πρησμένο τις πρώτες μέρες μετά την επέμβαση, οδηγώντας μερικούς ιδιοκτήτες ζώων να αμφιβάλλουν για το αν έγινε ο ευνουχισμός.
Αν ο ευνουχισμός γίνει σε μικρή ηλικία, το όσχεο προοδευτικά θα έρθει στο ίδιο επίπεδο με το δέρμα ενώ αν γίνει σε ενήλικο σκύλο, θα συρρικνωθεί και θα παραμείνει ως πτυχή του δέρματος.
Επίσης για λίγες μέρες μπορεί η περιοχή της επέμβασης να είναι μελανιασμένη, αυτό δεν είναι λόγος ανησυχίας ούτε προκαλεί επιπλέον πόνο.
Για κάποιο χρονικό διάστημα (3-6 μήνες ) ,μετά τον ευνουχισμό , το ζώο μπορεί να είναι σεξουαλικά δραστήριο ,ιδιαίτερα αν η επέμβαση γίνει σε ενήλικα ζώα , αλλά σε καμία περίπτωση δεν είναι γόνιμο .
Μετά την χειρουργική επέμβαση θα πρέπει να χορηγηθεί κάποια αντιβίωση για μερικές ημέρες .
Κλινική επανεξέταση μπορεί και πρέπει να γίνει την 3η και τη 10η μέρα μετά την επέμβαση.
Αν ο σκύλος σας γλείφει επίμονα το χειρουργικό τραύμα, συμβουλευτείτε τον κτηνίατρο σας για να τοποθετηθεί περιλαίμιο Ελισάβετ το οποίο τον εμποδίζει να γλείφει το τραύμα .
Πολύ σημαντικό είναι να φροντίστε να παραμένει καθαρό το χειρουργικό τραύμα, απομακρύνοντας τρίχες ή χνούδια που ενδέχεται να κολλήσουν πάνω του σκουπίζοντάς το ελαφρά με μια γάζα βρεγμένη με φυσιολογικό ορό.
Ζητήστε την βοήθεια του κτηνιάτρου σας σε περίπτωση που παρατηρήσετε έντονη αιμορραγία από το σημείο του χειρουργικού τραύματος , οίδημα στην περιοχή της χειρουργικής τομής , δυσοσμία ή έκκριση παχύρρευστου υγρού από το σημείο της επέμβασης , ή ληθαργικότητα και ανορεξία τις μέρες μετά την επέμβαση.
Προβλήματα / μύθοι που ίσως υπάρχουν μετά την στείρωση
1 . Τα στειρωμένα /ευνουχισμένα ζώα παχαίνουν . Κανένα ζώο δεν παχαίνει χωρίς να φάει περισσότερο από αυτό που χρειάζεται και για αυτό το ‘περισσότερο’ υπεύθυνη δεν είναι η στείρωση ,αλλά ο ιδιοκτήτης του .Η στείρωση επιβραδύνει το μεταβολισμό, με αποτέλεσμα το ζώο να χρειάζεται λιγότερη τροφή . Έτσι, αν δεν προσαρμοστείτε στην νέα κατάσταση και ακόμα χειρότερα αν ταΐζετε αποφάγια και πολλές λιχουδιές είναι βέβαιο ότι το κατοικίδιο σας θα γίνει παχύσαρκο .
Η κατάσταση θα είναι πολύ χειρότερη αν αφήνετε το ζώο σας να τεμπελιάζει . Πρέπει εσείς να το βγάζετε βόλτα και όπως είπαμε στην αρχή να του δίνετε την δυνατότητα για παιχνίδι και άθληση .
Σε όλη αυτή την κατάσταση σημαντική βοήθεια είναι η επιλογή κατάλληλης τροφής για στειρωμένα ζώα .Οι τροφές αυτές είναι έτσι φτιαγμένες ώστε το ζώο σας να μπορεί να πάρει όλα τα θρεπτικά συστατικά που είναι απαραίτητα για τον οργανισμό του , χωρίς να παίρνει μεγάλα ποσά ενέργειας.
2 . Τα στειρωμένα / ευνουχισμένα ζώα αποκτούν ψυχολογικά προβλήματα
Το κατοικίδιο σας όπως και κάθε ζώο σε αυτόν τον πλανήτη συμμετέχει στην σεξουαλική πράξη με τα ένστικτα του . Δεν έχει συνείδηση του τι κάνει ,για πιο λόγο το κάνει , και πιο θα είναι το αποτέλεσμα αυτού που κάνει. Δεν γνωρίζει ότι οφείλει να διαιωνίσει το είδος του , και να αποκτήσει κουταβάκια που θα αποτελέσουν την συνέχιση της γενιάς του . Επίσης κανένα ζώο δεν γνωρίζει αν είναι άρτιο σεξουαλικά ή όχι , αλλά ούτε τι μπορεί να σημαίνει αυτό . Για αυτό εξάλλου κανένα στειρωμένο ζώο δεν θα αποτελέσει ποτέ στην ζωή του αντικείμενο χλευασμού ή οίκτου από τους ‘συμμαθητές’ του ή τους ‘φίλους’ του ! Έτσι το στειρωμένο κατοικίδιο σας θα διάγει βίο ανέμελο και ευτυχισμένο ,γιατί απλά δεν γνωρίζει ότι θα μπορούσε να είχε κάτι που του αφαιρέθηκε , και εκτός αυτού δεν υπάρχει κανένας απολύτως τρόπος να το μάθει ποτέ και άρα δεν υπάρχει κανένας απολύτως τρόπος να επηρεαστεί αρνητικά η ψυχική του ισορροπία .
Κανένας αρσενικός σκύλος ή γάτος λοιπόν , δεν θα αντιληφθεί μετά τον ευνουχισμό του , ότι απώλεσε το ανδρισμό του και καμιά σκυλίτσα ή γατούλα ότι έχασε την χαρά του να γίνει μητέρα .
Μην σκέφτεστε ανθρωποκεντρικά την προσωπικότητα του ζώου σας. Το κυριότερο λάθος που γίνετε ακόμα και από ανθρώπους που αγαπούνε τα ζώα είναι ότι τα αντιμετωπίζουν όχι σαν ζώα αλλά σαν ανθρώπους . Κάτι τέτοιο θα μπορούσε να οδηγήσει ακόμα και σε κακομεταχείριση του κατοικίδιου .
3 . Η στείρωση /ευνουχισμός των κατοικίδιων είναι κόντρα στην φύση τους . Αυτοί που ισχυρίζονται κάτι τέτοιο μάλλον έχουν ξεχάσει ότι ζούμε σε ένα κόσμο που έτσι και αλλιώς είναι σε κόντρα με την φύση. Κατασκευάσαμε πολυκατοικίες , μετακινούμαστε με τροχοφόρα και αεροπλάνα , χρησιμοποιούμε με διάφορους τρόπους και για διάφορους λόγους τον ορυκτό πλούτο της γης , επίσης την τροφή μας δεν την συλλέγουμε από την φύση εδώ και αρκετά χρόνια , αλλά την παίρνουμε καλλιεργώντας την γη και μάλιστα με βίαιο τρόπο , και στο δια ταύτα … εξημερώσαμε τα άγρια ζώα και τα κάναμε κατοικίδια . Δεν ζούμε λοιπόν στη φύση , όπως ούτε και τα κατοικίδιά μας , και εφόσον αυτή είναι η επιλογή μας οφείλει ο καθένας από εμάς να αναλάβει απέναντι τους τις ευθύνες του .